Haydar Ergülen - Səsin yayda qalsın sinifdə qalmış bir uşaq kimi
20.11.17

Niyə şeir yazıram?
 
 
Bilmirəm. Düzü, hesab edirəm ki, heç kəs bilmir. Bu mövzuda izahlı nəzəriyyə və ya əsaslı bir fikrim də yoxdur… Mən artıq orta yaşlı "gənc” şair olduğuma görə, 40 yaşımdan sonra uşaqlığıma və gəncliyimə qayıtmaqda qəbahət görmürəm. Böyük xatirə dəftərini açdım, orada özümə aid məsələləri bir-bir yada saldım… Fəqət əgər oxuyub bitirməmişəmsə, hələ demək olar təzəcə açmışamsa, deməli, bu xatirə dəftəri "başıma yeni şeirlər açacaq…” Belədirsə onda demək olar ki, insanlara və xatirələrimə bağlılığıma görə şeir yazıram.
Eşq şairiyəmmi? Bilmirəm, amma eşqlə yazdığımı bilirəm.
 
Haydar Ergülen
 

 
 
Yaşıl köynəkli uşaq
 
 
Mən şair deyiləm, bu da şair deyil,
o yaşıl köynəkli uşağın yerinə yazıram,
onun yaşıl köynəyini görmürlər,
yaşıl köynəyinin altındakı qəlbini
göstərə bilmir deyə qəm yeyir,
"qəm yemə” deyirlər,
Dünyanın axırı deyil, nolub,
yenə geyinərsən yaşıl köynəyini,
çalış qəlbini təmiz saxla.
Ən çox bu axırıncı cümləni
deyən adam maraqlıdı mənə:
"Qəlbini təmiz saxla!”
 
Qəlbini təmiz saxlayır,
özü də elə təmiz saxlayır ki,
hamı ona gülür,
yaşıl köynəkli uşağın qəlbi
köynəyinin içindən belə görünür.
İndi də qəlbini götürüb gizlətmək istəyir,
bilmir harda gizlətsin,
əvvəllər heç vaxt qəlbini gizlətməyən
uşaq hardan bilsin belə şeyləri.
Ovcunda tutmaq istəyir,
lap balaca olanda bir sərçə tutmuşdu,
ovcunda onun ürəyinin döyüntüsünü duymuşdu,
bəlkə qəlb elə bir şeydir,
ovcun boydadır o da,
ovcunda saxlaya bildiyin qədərdir.
Heç kəs hədiyyə kimi də istəmir onun qəlbini,
əgər hədiyyə kimi də verə bilməsə,
o qəlblə necə yaşaya bilər?
Özü də bu sualın cavabın bilmir...
elə mən də.
 
Yaşıl köynək geyinməyən
bəzi dostlarından "qəlbim qırıldı”
sözlərini eşidib:
yaşıl köynək yerinə
bu sözləri geyinmək istəyir,
yaşıl köynəyini bağışlaya bilər
bu sözləri deyə bilmək üçün
heç kəs onun qəlbini qırmır,
heç kəs onun ürəyindəkiləri bilmir.
 
Olmaya yaşıl köynəkli uşağın
qəlbi yoxdur,
varsa hanı,
yaşıl köynəkli uşaq,
qəlbini göstər bizə.


 ...
Uşağın adı Bəşirdi,
bir köynəyi var yaşıldı,
Turqut Uyarından yadigar bir şeirdi
...
Həmişə o yaşıl köynəyi
geyər, dəyişər,
ancaq həmişə əvvəlki adam ola bilərmi?
Uşağın yaşıl
köynəyin altındakı qəlbi
elə bilirlər ki, həmişə belə qalacaq
yaşıl olmasa mavi ilə
bir təhər keçinər deyirlər.
...
 
Bax bilmirəm izah edə bildimi,
bu şeiri niyə yazdım
o yaşıl köynəkli oğlanın yerinə.
Təbii ki, mən ondan yaşda xeyli böyüyəm,
yəni mən şairlik yaşını çoxdan keçmişəm,
yaşıl köynəkli uşaqsa şeir yaşındadır.
Elə bilirlər qəlbinin böyüklüyü
köynəyinin yaşıllığındandı.
Əslində, mən onların ağızlarını payını verməliyəm,
amma heç nə deyə bilmirəm.
Onun yerinə yaşıl köynək geyinə,
onun yerinə şeir yaza,
onun yerinə dərd çəkə bilərəm,
amma bilmirəm onun yerinə
başqa neyləyə bilərəm.
 
O yaşıl köynəkli uşağı çox istəyirəm,
xeyr, istəmirəm qəlbini göstərsin,
istəmirəm onun qəlbini oğurlasınlar,
qəlbsiz yaşasın.
İndiki zamanda
qəlb çox da vacib şey deyil,
artıq mən də qəlb barədə yazmaq istəyirəm
nə onun yerinə, nə də öz adıma.
Həm də heç kəs onun yaşıl köynəyinin
altında gəzdirdiyi qəlbini görmədi.
onu şeirini bircə adam da eşitmədi,
O uşağı bu şeirdən çıxarıram,
yaşıl köynəyi o uşağın əynindən çıxarıram,
şeir də sizindi artıq,
yaşıl köynək də,
artıq o köynək
mavi də ola bilər, qara da, qırmızı da.
Kim yayda yaxası açıq gəzirsə
siz gedin ondan yazın, onu axtarın, onu sevin.
O uşağın qəlbiylə işiniz olmasın.
 
 
 Nəyəm mən?
 (Neyəm mən?)
 

 
Bazar ertəsi:                        Haydar Ergülen
Çərşənbə:                               aydar    rgülen
Çərşənbə axşamı:                     ydar      gülen
Cümə axşamı:                            dar        ülen
Cümə:                                          ar          len
Şənbə:                                            r            en
Bazar:                                                            n
 
Azalıram gün-gündən
adımdan, şeirimdən...
"n”əyəm mən?”
(neyəm mən?)
"n”ədir Haydar Ergülen?
 
 
 Mavi keçdi
 
 
Elə bir yay idi ki,
sanki göy üzündə oturmuşduq.
 
Səni öpmək göy üzünü öpmək kimi
mavi bir şey idi.
 
Cavanlıq elə yaydır ki,
nə el-oba, nə ev, nə otaq
ancaq və ancaq göy üzü
bəs edər insana.
 
Biz göy üzündə
çox oturduq
gəncliyimiz
çox mavi keçdi... çox!
 
 
Səsi yaz!
 
Səsin yayda qalsın
sinifdə qalmış bir uşaq kimi
sən də yayda qal
mən dünyadan uşaqlığıma
qayıda bilsəm
sən yay səsinlə çağırsan məni
harda qala bilərəm,
sənin yayından,
sənin səsindən başqa?

 
 
Mən kiminsə evi olsaydım
 
 
Mən başqasının evi olsaydım
Sahibim, o şorgöz, kiməsə aşiq olardı,
Deyərdim ki, qadınları evinə gətirmə,
Evin həm bədəni, həm də ruhu var.
 
Öyrəşmişdim burdan ora, ordan bura "qonamğına”
Onu qəti bağışlamazdım, qadından başqa bir evi olmayan
yekə bir uşağı aldatdığına görə,
qadının əri evidir, həyətisə dostu.
 
Mən də bir evəm, ruhumun pəncərəsi olan
gözlərim tənha qoyun, deyərdim.
Necə atıb getmişdinizsə o evlə birgə,
indi sizdən baxanda həyət görünürmü
 
Mən başqasının evi olsaydım,
sizdən başqa bir səmtə köçərdim.
 
 
 Kölgələr qəzəli
 
 
Bu kölgəni əvvəlki iyunlardan toplamışam sizə.
Eşqin kölgəsi aramızda kimsəsiz qalmasın deyə
 
Deyirlər eşq odur, gündüz də qaranlığıyla sərxoşdu,
Desinlər ki, hələ qəm var kölgəsində - nə xoşdu.
 
Onda var olsun gecəyə qanad verən bu pərvanə
Afərin eşqin önünə keçməyən kölgəyə də.
 
Eşq dənizində işıq yoxdursa aşiqə nə qəm
Eşq iqliminin işığı da, kölgəsi də nurlu axşam.
 
Ah işıqları yandıranda kölgəsini unudan insan
Kaş işıqları söndürəsiniz ki eşqi anlayaq bundan
 
Kölgələr küçə pişikləri kimi axşamın ümidinə vermək.
Savabdır bəzən iyunu üşüyən bir kölgəni üstünə örtmək.
 
Məgər axşamın kölgəsi başqaymış, tənhanın kölgəsi başqa
Sənin gözəl kölgəndən mənə bir körpə iyun bağışla.
 
Təki iyun olsun, kölgəsi belə bəsdir eşqə.
 
 
Türkiyə tükcəsindən uyğunlaşdıran: Fərid Hüseyn, artkaspi.az

Yenililklər
12.09.19
Ayhan Miyanalı - 40-ncı sınaq
12.09.19
Rəşad Məcidin “Qələmsiz yazılanlar”ı
12.09.19
İsa Həbibbəylinin yeni monoqrafiyası çap olunub
06.09.19
Naxçıvan Dövlət Tarix muzeyi - 95
06.09.19
Ramil Əhmədin “İki Şəhərin Yazıları” adlı kitabının təqdimat və imza günü keçiriləcək
01.09.19
Esmira Fuad - Faniliyin poetik tarixi
01.09.19
Regina Deriyeva - Uşaqlıq-xəzinəsidir gözyaşlarının
19.08.19
Fərid Hüseynin kitabı Serbiyada nəşr edilib
30.07.19
Güclü insan sorağında - Əhməd bəy Ağaoğlu-150
30.07.19
Azərbaycan-Qırğız ədəbi əlaqələrində yeni səhifə
29.07.19
“Türk dilləri araşdırmaları” jurnalının ilk nömrəsi işıq üzü görüb
29.07.19
Əhməd bəy Ağaoğluna həsr olunan konfrans keçiriləcək
29.07.19
“Qoşa qanad” ədəbi almanaxı işıq üzü görüb
29.07.19
Ədəbiyyat İnstitutu Avrasiya Türk Araşdırmaları İnstitutu ilə memorandum imzaladı
26.07.19
“Hüseyn Cavid əbədiyyəti” mövzusunda respublika elmi konfransı keçiriləcək
26.07.19
Məhəmməd Tanhu - 8-ci günün qeydləri
26.07.19
Ədəbiyyat İnstitutunda Qırğızıstan yazıçıları ilə görüş təşkil olunub
24.07.19
XI Qəbələ Beynəlxalq Musiqi Festivalında 11 ölkədən musiqiçilər çıxış edəcək
24.07.19
Nemətullah Naxçıvaninin “Şərhi-Gülşəni-raz” əsərinin iki müxtəlif nüsxəsi əldə edilib
24.07.19
Nizami Gəncəvinin “Xosrov və Şirin” poeması Türkiyədə nəşr olunub
23.07.19
Prezident Murad Köhnəqalaya ev verdi
23.07.19
Svetlana Alekseyiviçin növbəti romanı yayımlanıb
23.07.19
Amerikalı yazıçı-satirik vəfat edib
22.07.19
Tanınmış jurnalist Amil Novruzovun 60 illiyinə
22.07.19
Aida Feyzullayevanın “Komparativistikanın işığında” kitabı işıq üzü görüb
22.07.19
"Gənc Qırğız şeiri antologiyası" Bakıda və Bişkekdə təqdim olunacaq
22.07.19
"Qanun"dan yeni nəşrlər
22.07.19
“Türkologiya” jurnalının əlavəsi akademik Məmmədağa Şirəliyevin 110 illiyinə həsr ediləcək
18.07.19
“Plyus bədii yaradıcılıq” ədəbi almanaxı işıq üzü görüb
18.07.19
İradə Musayeva - Üçlü formul müəmmasına düzəliş... 
18.07.19
Etimad Başkeçid yazır - Qırxayaq hər addımını düşünsəydi...
18.07.19
Nəsiminin dilinin dialektoloji tədqiqinə həsr olunmuş yeni kitab çap olunub
18.07.19
Azərbaycanda ilk dəfə türkdilli əlyazmaların toplu kataloqu nəşr olunub
18.07.19
Yazıçı Andrea Kamilleri vəfat edib
17.07.19
Yeni kitab: “Dilin elmi və estetik problemləri”
17.07.19
Aşıq sənətinə həsr olunmuş növbəti kitab işıq üzü görüb
16.07.19
"Qanun"dan yeni nəşrlər
16.07.19
“Qoşa qanad: VI Fizika və lirika konfransı” keçirilib
15.07.19
The Guardian: Audiokitab mütaliənin gələcəyidir
15.07.19
Azərbaycanda növbəti Nəsimi – şeir, incəsənət və mənəviyyat Festivalı keçiriləcək
©2012 Avanqard.net Muəllif hüquqları qorunur. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.